Obesitologia jako dziedzina medycyny
Obesitologia to dziedzina medycyny, która zajmuje się otyłością: jej przyczynami, przebiegiem, powikłaniami i leczeniem. Przez długi czas otyłość traktowano głównie jako skutek złych nawyków i braku silnej woli. Dziś wiadomo, że to przewlekła choroba, na którą wpływa wiele czynników jednocześnie, między innymi geny, regulacja apetytu w mózgu, gospodarka hormonalna, sen, stres, przyjmowane leki i otoczenie, w którym żyjemy.
Takie spojrzenie zmienia sposób leczenia. Zamiast jednej diety na kilka tygodni lekarz planuje długotrwałą opiekę, w której ważne są regularne kontrole, leczenie chorób towarzyszących i stopniowe zmiany stylu życia. Właśnie tym zajmuje się obesitolog.
W Polsce otyłość leczy wielu lekarzy różnych specjalności. Obesitolog wyróżnia się tym, że ma dodatkowe, formalnie potwierdzone przygotowanie w tej dziedzinie. Więcej o samym tytule piszemy na stronie lekarz obesitolog.
Jakie wykształcenie ma obesitolog
Obesitolog jest przede wszystkim lekarzem. Ukończył studia medyczne i ma prawo wykonywania zawodu. Najczęściej jest też specjalistą w jednej z dziedzin, które na co dzień stykają się z otyłością: chorób wewnętrznych, endokrynologii, diabetologii, medycyny rodzinnej albo pediatrii.
Do tego dochodzi certyfikat w leczeniu otyłości. Uzyskuje się go po szkoleniu i egzaminie organizowanym przez towarzystwa naukowe zajmujące się otyłością. Certyfikat trzeba co pewien czas odnawiać, co oznacza, że lekarz śledzi aktualną wiedzę. Obesitologia nie jest osobną specjalizacją lekarską, tylko dodatkową kwalifikacją, która uzupełnia specjalizację podstawową.
Prawo wykonywania zawodu i specjalizację lekarza sprawdzisz w publicznym rejestrze lekarzy prowadzonym przez samorząd lekarski. O certyfikat obesitologa możesz zapytać bezpośrednio w poradni. Rzetelna poradnia bez problemu poda taką informację.
Czym zajmuje się obesitolog na wizycie
Pierwsza wizyta u obesitologa to przede wszystkim rozmowa. Lekarz pyta, od kiedy masa ciała rośnie, jakie były wcześniejsze próby jej zmniejszenia, jak wygląda twój dzień, sen, jedzenie i ruch. Interesują go choroby przewlekłe, przyjmowane leki i choroby w rodzinie. Pyta też o samopoczucie, bo emocje i stres mają duży wpływ na jedzenie.
Następnie lekarz bada pacjentkę. Mierzy masę ciała, wzrost, obwód talii i ciśnienie. Czasem korzysta z analizy składu ciała. Zleca badania krwi, które pomagają ocenić gospodarkę cukrową, lipidową, pracę tarczycy i wątroby. Na tej podstawie sprawdza, czy otyłości nie towarzyszą inne choroby, na przykład stan przedcukrzycowy, nadciśnienie albo stłuszczenie wątroby.
Dopiero po zebraniu tych informacji obesitolog proponuje plan leczenia. Może on obejmować zmiany w żywieniu, aktywność dopasowaną do możliwości, poprawę snu, wsparcie psychologa, a w razie wskazań także leczenie farmakologiczne albo konsultację w sprawie leczenia chirurgicznego. O wyborze metody decyduje lekarz po ocenie stanu zdrowia, a nie sama masa ciała.
- wywiad o historii masy ciała, zdrowiu i stylu życia
- pomiary i badanie lekarskie
- zlecenie badań krwi i ocena chorób towarzyszących
- indywidualny plan leczenia i terminy kontroli
Obesitolog, dietetyk i endokrynolog, czym się różnią
Dietetyk nie jest lekarzem. Układa plan żywienia, uczy komponowania posiłków i pomaga zmieniać nawyki. Nie stawia diagnoz, nie zleca badań w ramach NFZ i nie prowadzi leczenia chorób. Dobry dietetyk jest bardzo ważnym członkiem zespołu, ale w leczeniu otyłości jako choroby potrzebny jest też lekarz.
Endokrynolog zajmuje się zaburzeniami hormonalnymi. Bada, czy masa ciała nie rośnie z powodu choroby tarczycy, nadnerczy albo innych zaburzeń. Wielu endokrynologów leczy otyłość, a część z nich ma także certyfikat obesitologa. Podobnie jest z diabetologami, którzy prowadzą osoby z cukrzycą i stanem przedcukrzycowym.
Obesitolog łączy te obszary w jednym podejściu. Patrzy na otyłość jako na chorobę samą w sobie i koordynuje leczenie, często we współpracy z dietetykiem, psychologiem i innymi specjalistami. Na co dzień obesitolodzy pracują w poradniach chorób metabolicznych, endokrynologicznych i diabetologicznych, a także w gabinetach prywatnych. O poradniach metabolicznych piszemy na stronie poradnia chorób metabolicznych.
Kiedy warto pójść do obesitologa
Wizyta u obesitologa ma sens, gdy masa ciała rośnie mimo wysiłków, gdy kolejne diety przynoszą tylko chwilowy efekt albo gdy otyłości towarzyszą inne problemy zdrowotne. Sygnałem mogą być też zadyszka przy niewielkim wysiłku, chrapanie, bóle stawów, podwyższone ciśnienie czy nieprawidłowe wyniki badań krwi.
Nie trzeba czekać na powikłania. Wcześniejsza wizyta pozwala ustalić przyczyny i zaplanować leczenie spokojnie, bez pośpiechu. Pamiętaj, że leczenie otyłości to proces rozłożony na miesiące i lata, a jego przebieg jest różny u różnych osób. Lekarz, który obiecuje szybkie i pewne efekty, nie działa zgodnie z aktualną wiedzą.
Jeśli nie wiesz, od czego zacząć, umów się do lekarza rodzinnego. Może on poprowadzić pierwsze etapy leczenia albo skierować cię do poradni specjalistycznej. Przegląd specjalistów zajmujących się otyłością znajdziesz na stronie lekarz od otyłości.
Obesitolog prywatnie i na NFZ
Do obesitologa w gabinecie prywatnym umawiasz się bez skierowania, zwykle w krótszym terminie. Cena wizyty zależy od miasta i poradni, dlatego warto sprawdzić ją bezpośrednio. Część poradni prowadzi również wizyty online, które przydają się szczególnie przy kontrolach.
Na NFZ obesitologa spotkasz w poradni chorób metabolicznych, endokrynologicznej albo diabetologicznej. Do każdej z nich potrzebne jest skierowanie, najczęściej od lekarza rodzinnego. Ze skierowaniem możesz zapisać się do wybranej poradni w całym kraju. Jak to zrobić krok po kroku, opisujemy we wpisie skierowanie do poradni metabolicznej oraz na stronie poradnia leczenia otyłości NFZ.
Jak znaleźć obesitologa w swoim mieście
Najprościej skorzystać z wyszukiwarki na stronie głównej. Wpisz nazwę miejscowości albo udostępnij lokalizację, a zobaczysz poradnie w okolicy z adresem, telefonem i średnim czasem oczekiwania według publicznego wykazu NFZ. Katalog obejmuje ponad 1 400 poradni w ponad 400 miejscowościach.
Dla największych miast przygotowaliśmy osobne listy: obesitolog Warszawa, obesitolog Kraków, obesitolog Wrocław, obesitolog Poznań, obesitolog Gdańsk i obesitolog Łódź. Zanim zadzwonisz do poradni, przygotuj skierowanie, jeśli idziesz na NFZ, i zapytaj, który lekarz zajmuje się leczeniem otyłości.
Pytania i odpowiedzi
Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej. Znajdź poradnię w swoim mieście albo przeczytaj, który lekarz leczy otyłość.